مفعول غیرمستقیم چیست
مفعول غیرمستقیم کسی است که چیزی را دریافت میکند یا کار به نفع اوست؛ در فارسی معمولاً با «به» یا «برای» میآید. در Doy el libro a Juan کتاب مفعول مستقیم است و خوان مفعول غیرمستقیم.
| شخص | ضمیر غیرمستقیم | نمونه |
|---|---|---|
| به من | me | Ana me escribe. — آنا به من نامه مینویسد. |
| به تو (tú) | te | Te doy mi número. — شمارهام را به تو میدهم. |
| به او، به شما (usted) | le | Le mando un mensaje. — به او پیام میدهم. |
| به ما | nos | Nos explica la lección. — درس را برایمان توضیح میدهد. |
| به شماها (vosotros، اسپانیا) | os | ¿Os traigo algo? — چیزی برایتان بیاورم؟ |
| به آنها، به شماها (ustedes) | les | Les compro regalos. — برایشان هدیه میخرم. |
me، te، nos، os با ضمیرهای مفعول مستقیم یکیاند. فقط شخص سوم فرق دارد: le / les (نه lo، la، los، las) و جنس ندارد.
جای ضمیر همان است: پیش از فعل صرفشده، یا چسبیده به مصدر، گرُوند و امر مثبت: Le voy a escribir = Voy a escribir*le.*
le تکراری
اسپانیایی le / les را معمولاً حتی وقتی نام آن شخص در جمله هست نگه میدارد. این تکرار عادی است، نه غلط:
- Le doy el libro a Juan. — کتاب را به خوان میدهم.
- Les escribo a mis padres. — به پدر و مادرم نامه مینویسم.
- ¿Le has dicho la verdad a tu jefe? — حقیقت را به رئیست گفتهای؟
با a mí، a ti و مانند آن، ضمیر کوتاه اجباری است: Me lo dice a mí.
دو ضمیر با هم
وقتی هر دو ضمیر در جمله باشند، ترتیب غیرمستقیم + مستقیم است (اول آدم، بعد چیز):
| جمله | با ضمیر |
|---|---|
| Me das la sal. | Me la das. — آن را به من میدهی. |
| Te compro los zapatos. | Te los compro. — آنها را برایت میخرم. |
| Nos envían el paquete. | Nos lo envían. — آن را برایمان میفرستند. |
le / les به se تبدیل میشود
le یا les نمیتواند درست پیش از lo، la، los، las بیاید و به se تبدیل میشود:
| ناممکن | درست |
|---|---|
| le lo | se lo |
| les la | se la |
| le los | se los |
- Doy el libro a Juan. → Se lo doy. — آن را به او میدهم.
- Enviamos las fotos a nuestros amigos. → Se las enviamos. — آنها را برایشان میفرستیم.
- ¿Puedes explicár*selo?* — میتوانی آن را برایش توضیح بدهی؟ (وقتی دو ضمیر بچسبند، تکیهنگار لازم است)
چون se معلوم نمیکند آن شخص کیست، در صورت نیاز a él، a ella، a usted اضافه کن: Se lo doy a ella.
نکته برای فارسیزبانان
- فارسی مثل اسپانیایی مفعول مستقیم («را») را از گیرنده («به») جدا میکند، پس تشخیص le از lo/la برایت آسان است: «به او گفتم» = Le dije. تفاوت در ترتیب دو ضمیر است. «دادمش بهش» را کلمهبهکلمه نساز: ✗ Lo le doy. / ✗ Le lo doy. / ✓ Se lo doy.
- فارسی گیرنده را دو بار نمیآورد («به خوان کتاب را دادم»)، برای همین فارسیزبانها le را میاندازند. وقتی گیرنده پیش از فعل بیاید، le اجباری است: ✗ A mi madre doy un regalo. / ✓ A mi madre le doy un regalo. بعد از فعل هم Le doy un regalo a mi madre طبیعیتر است.
- «به من» را با شکل کامل جانشین ضمیر نکن: ✗ Das a mí el libro. / ✓ Me das el libro.
مکالمهی نمونه
¿Le has dado el regalo a tu hermana? — هدیه را به خواهرت دادهای؟
Sí, se lo di ayer. ¡Le encantó! — آره، دیروز بهش دادم. خیلی خوشش آمد!
¿Y las fotos de la boda? ¿Me las mandas? — عکسهای عروسی چی؟ آنها را برایم میفرستی؟
Claro, te las mando esta noche. — حتماً، امشب برایت میفرستم.