ضمیرهای پیوسته روی فعل و حرف اضافه

همان پسوندها، با یک استثنا

فارسی هم ضمیر مفعولی را به فعل می‌چسباند: «دیدمش»، «کمکم می‌کند». در عربی پسوندهایی که روی اسم دیدی (كِتَابِي، كِتَابُهُ) روی فعل و بعد از حرف اضافه هم می‌آیند و جای ضمیر جدا و «را» را می‌گیرند. فقط اول‌شخص فرق دارد: «مرا» روی فعل ـنِي است، نه ـِي.

• رَأَيْتُهَا فِي السُّوقِ. — او را (زن) در بازار دیدم.
• الْمُعَلِّمُ يَعْرِفُنِي. — معلم مرا می‌شناسد.
• هَلْ تَفْهَمُونَنَا؟ — حرف ما را می‌فهمید؟

حرف‌های اضافه همین پسوندها را می‌گیرند

إِلَى و عَلَى به الف مقصوره ختم می‌شوند که پیش از پسوند ي می‌شود: إِلَى و هَا می‌شود إِلَيْهَا. «علیه» و «الیه» در فارسی («مدعی‌علیه»، «مشارٌالیه») همین شکل‌اند.

ـهُ بعد از صدای «ای» ـهِ می‌شود

بعد از ـِ، ـِي یا ـَيْ، ضمه‌ی ـهُ و ـهُمْ کسره می‌شود:

• بِهِ، فِيهِ، إِلَيْهِ، عَلَيْهِمْ
• فِي بَيْتِهِ — در خانه‌اش

الفِ خاموش می‌رود

كَتَبُوا بعد از واو الف دارد. همین که پسوندی بیاید، الف حذف می‌شود: كَتَبُوهُ آن را نوشتند، سَأَلُونِي از من پرسیدند.

نکته برای فارسی‌زبانان

• «او را دیدم» را با ضمیر جدا ترجمه نکن؛ عربی «را» ندارد و ضمیر می‌چسبد. ✗ رَأَيْتُ هُوَ. / ✓ رَأَيْتُهُ.
• «ـم» فارسی روی اسم و فعل یکی است («کتابم»، «کمکم می‌کند»)، اما عربی روی فعل ن اضافه می‌کند. ✗ يُسَاعِدُي / ✓ يُسَاعِدُنِي
• «ـش» فارسی جنس ندارد. برای یک زن: ✗ رَأَيْتُهُ / ✓ رَأَيْتُهَا
• «به او» دو کلمه است، إِلَيْهَا یک کلمه. ✗ إِلَى هِيَ / ✓ إِلَيْهَا

مکالمه‌ی نمونه

هَلْ رَأَيْتَ أَحْمَدَ؟ — احمد را دیدی؟
نَعَمْ، رَأَيْتُهُ أَمْسِ وَتَكَلَّمْتُ مَعَهُ. — بله، دیروز دیدمش و با او حرف زدم.
وَمَاذَا قَالَ لَكَ؟ — به تو چه گفت؟
قَالَ لِي إِنَّهُ سَيَزُورُنَا غَدًا. — به من گفت که فردا به دیدنمان می‌آید.
أَرْسِلْ إِلَيْهِ رِسَالَةً. — برایش پیام بفرست.