افعال وجهی در انگلیسی
افعال وجهی (modal verbs) توانایی، اجبار و توصیه را بیان میکنند، معادل «میتوانم»، «باید» و «بهتر است» در فارسی. سه قاعده طلایی دارند:
- بعد از آنها شکل ساده فعل میآید، بدون to: She can swim. نه
She can to swim. - برای سومشخص s نمیگیرند: He can drive. نه
He cans drive. - منفی و سؤالی بدون do ساخته میشوند: Can you help? نه
Do you can help?
can: توانایی و اجازه
I can speak English. — میتوانم انگلیسی صحبت کنم.
Can I open the window? — میتوانم پنجره را باز کنم؟
Can you help me, please? — میتوانی کمکم کنی؟ (درخواست مؤدبانه)
منفی: cannot / can't — She can't drive. — او نمیتواند رانندگی کند.
must: اجبار و ممنوعیت
You must wear a seatbelt. — باید کمربند ببندی.
I must go now. — الان باید بروم.
نکته مهم: منفیِ must یعنی ممنوعیت، نه «لازم نیست»:
- You mustn't smoke here. — اینجا نباید سیگار بکشی. (ممنوع است)
- You don't have to come. — لازم نیست بیایی. (اختیاری است)
فارسی هم «نباید» و «لازم نیست» را از هم جدا میکند. دام اینجاست که mustn't ظاهراً «باید + نه» است و فارسیزبان آن را «لازم نیست» ترجمه میکند؛ معادل «لازم نیست» در انگلیسی don't have to است.
should: توصیه و نصیحت
You should see a doctor. — بهتر است به دکتر بروی.
He should sleep more. — او باید بیشتر بخوابد. (توصیه)
You shouldn't eat so much sugar. — نباید اینقدر شکر بخوری.
جدول مقایسه
| فعل وجهی | معنی | مثال |
|---|---|---|
| can | توانایی / اجازه | We can walk there. — میتوانیم پیاده برویم. |
| can't | عدم توانایی | I can't hear you. — صدایت را نمیشنوم. |
| must | اجبار قوی | You must stop at a red light. — پشت چراغ قرمز باید بایستی. |
| mustn't | ممنوعیت | You mustn't be late. — نباید دیر کنی. |
| should | توصیه | You should rest. — بهتر است استراحت کنی. |
یادآوری برای فارسیزبانها: در فارسی بعد از «باید» فعل التزامی میآید (باید بروم)، اما در انگلیسی همیشه شکل سادهٔ فعل: I must go.